Back

Tổng Quan Lịch Sử Bắn Cung

1. Lịch sử

Vũ khí quan trọng trong chiến tranh và săn bắn

Từ thời tiền sử, cung tên đã là vũ khí quan trọng được sử dụng trong chiến tranh lẫn săn bắn trên khắp thế giới (trừ châu Úc). Ngoài ra, hoạt động bắn cung giải trí cũng được yêu thích bởi người Ai Cập và Hy Lạp cổ đại. Trong sử thi Odysseus của Homer có đề cập đến chi tiết nhờ chiến thắng trong thử thách bắn cung (xuyên qua lỗ của 12 cây rìu xếp thành hàng dọc) mà Odysseus đã cưới được nàng Penelope. 

Người Hung, người Thổ, người Mông cổ và các cung thủ thuộc các bộ tộc du mục khác cũng đã thống trị khu vực châu Á rộng lớn trong suốt 15 thế kỷ từ năm đầu tiên sau công nguyên.

Các cung thủ sử dụng Trường cung Anh cũng dành được nhiều vinh quang trong lịch sử chiến trận trăm năm của mình từ năm 1337 đến năm 1453. Trong khi đó thì nỏ cũng được sử dụng rộng rãi trên khắp châu Âu đặc biệt là Thuỵ Điển, một phần nước  Đức, Pháp và các nước khác… 

 
Cung thuật truyền thống Thổ Nhỉ Kỳ được UNESCO đưa vào danh sách Di sản văn hoá phi vật thể năm 2019
Cung thủ Mông Cổ trên thảo nguyên

Cung không còn được sử dụng trong quân đội

Ở châu  Âu, cung và tên đã được thay thế bởi súng trong quân đội từ thế kỷ thứ 16. Trước thời hạm đội Armanda Tây Ban Nha tấn công Anh vào năm 1588, một đội quân Anh sẽ có ⅓ xạ thủ dùng cung và ⅔ dùng súng. Nhưng đến trước khi kết thúc thế kỷ 16 thì toàn bộ cung đã không còn được sử dụng trong quân đội Anh.

Trường cung Anh

2. Sự phát triển của bắn cung trong giai đoạn hiện đại

Tại Anh

Dù không còn được sử dụng trong quân đội, cung vẫn được duy trì trong săn bắn, thể thao và giải trí. Bắn cung thể thao vẫn được luyện tập trong cả tầng lớp quý tộc lẫn thường dân ở Anh. 

Cộng động bắn cung phát triển sớm nhất ở Anh là từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 17. Sau George đệ tứ, Hoàng tử xứ Wale đã trở thành người ủng hộ Cộng đồng Toxophilite (tạm dịch Cộng đồng của những người đam mê bắn cung). Các cự ly bắn 100 yards (91 m), 80 yards (75 m) và 69 yards (55 m) cũng bắn đầu từ đó. Những cự ly này ngày nay vẫn tiếp tục sử dụng trong các giải vô địch York tại Anh. Những hoạt động này là tiền đề của việc phát triển bắn cung hiện đại sau này.

Cộng đồng Toxophilite ở Anh - tranh minh hoạ 1894

FITA thành lập

Năm 1844, Đại hội bắn cung quốc gia – giải vô địch Anh lần đầu được tổ chức. Hiệp hội bắn cung Quốc gia trở thành cơ quan điều hành bắn cung tại Anh. Các luật thi đấu bắn cung quốc tế cũng được chuẩn hoá với sự ra đời của FITA – Federation of International Target Archery – Liên đoàn Bắn cung Quốc tế tại Paris năm 1931.

World Archery thành lập năm 1931

Tại Mỹ

Tổ chức bắn cung đầu tiên của Mỹ là United Bowmen của Philadelphia được thành lập vào năm 1828. Trong những ngày đầu, bắn cung thường chỉ phổ biến trong giới thượng lưu và trung lưu. Đến những năm 1870 thì nhiều câu lạc bộ bắn cung ra đời, 8 trong số đó đã thành lập nên Hiệp hội Bắn cung Quốc gia Mỹ (NAAUS).

Trong năm 1939, Hiệp hội Bắn cung Địa hình Mỹ (NFAA) cũng được thành lập để thúc đẩy phong trào bắn cung săn, bắn cung cơ động, bắn cung địa hình và dã chiến… phát triển. Sau năm 1930, số lượng cung thủ tham gia tại Mỹ tăng trưởng vượt bật. Đến thế kỷ 20, con số đã lên tới 10 triệu người tham gia vào các loại hình bắn cung khác nhau từ bắn cung săn đến bắn cung mục tiêu hay bắn cung xa…

Các mốc thời gian chính của bắn cung

3. Các giải đấu nổi tiếng

Olympic

Bắn cung được đưa vào thi đấu trong các kỳ Olympic từ năm 1900. Gián đoạn một thời gian thì bắn cung lại trở lại trong kỳ Olympic 1920 cho cả nam và nữ và duy trì đến ngày nay.

Olympic Tokyo 2020

World champion

Giải vô địch bắn cung thế giới cũng được tổ chức hàng năm từ 1931 (trừ thời khoảng thời gian thế chiến thứ 2).

Brady và ngôi vô địch 2019

Tham khảo: History Archery